ટ્રેડ વોચ રિપોર્ટ: નિકાસ-આયાતના તાજેતરના ટ્રેન્ડ્સ

---

2025ના Q4 ટ્રેડ વોચ રિપોર્ટ — વૈશ્વિક વેપારના તાજેતરના ટ્રેન્ડ્સ અને ભારતના નિકાસ-આયાતના આંકડા

NITI Aayog દ્વારા પ્રકાશિત Trade Watch Quarterly Report (Q4 FY2024–25) એ ભારતના વેપાર પ્રદર્શન અને વૈશ્વિક ટ્રેન્ડ્સ અંગે વિશ્લેષણાત્મક દૃષ્ટિકોણ આપે છે. IBPS, SSC અને UPSC માટે આ રિપોર્ટમાં સમાવિષ્ટ માહિતી ખૂબ ઉપયોગી બની શકે છે.

📈 કુલ વેપાર આંકડા

• ભારતનો કુલ વેપાર Q4 FY25માં USD 441 બિલિયન રહ્યો — વર્ષ-દર-વર્ષ 2.2% વૃદ્ધિ.
• નિકાસ: ખનિજ ઇંધણ અને ઓર્ગેનિક કેમિકલ્સમાં ઘટાડો, પરંતુ ઇલેક્ટ્રિકલ મશીનરી, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ અને અનાજમાં વૃદ્ધિ.
• આયાત: ન્યુક્લિયર રિએક્ટર્સ, ઇલેક્ટ્રિકલ મશીનરી અને ઇનઓર્ગેનિક કેમિકલ્સ માટે માંગ વધતા આયાતમાં વધારો.

🌐 વૈશ્વિક ટ્રેન્ડ્સ

• ઉત્તર અમેરિકા ભારતનો સૌથી મોટો નિકાસ બજાર — 25% નિકાસ.
• EU, GCC અને ASEAN દેશોમાં નિકાસ ધીમી — માંગ અને સપ્લાયમાં ફેરફાર.
• UAE ભારતનો બીજો સૌથી મોટો સપ્લાયર બન્યો — CEPA હેઠળ સોનાની આયાતમાં વધારો.
• ચીનમાંથી ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઇન્ટરમિડિયેટ માલ માટે આયાતમાં વધારો.

🥿 લેધર અને ફૂટવેર ઉદ્યોગ

• લેધર અને ફૂટવેર નિકાસ $5.5 બિલિયન, વૈશ્વિક બજારમાં 1.8% હિસ્સો.
• MSME અને મહિલાઓ માટે રોજગાર સર્જન — 4.4 મિલિયન લોકો સંલગ્ન.
• સસ્ટેનેબલ અને નોન-લેધર ઉત્પાદનો તરફ વૈશ્વિક વલણ — ભારત માટે નવી તકો.

⚠️ નીતિગત પડકારો

• ભારતનું નિકાસ બાસ્કેટ વૈશ્વિક માંગ સાથે મેળ ખાતું નથી — 66% વૈશ્વિક આયાત એવા ઉત્પાદનોમાં છે જ્યાં ભારતનો હિસ્સો માત્ર 0.2% છે.
• US દ્વારા 2025થી 50% ટેરિફ લાગુ — ખાસ કરીને રશિયન ક્રૂડ અને ટ્રાન્સશિપ્ડ ઉત્પાદનો પર.

📌 IBPS, SSC અને UPSC માટે ઉપયોગી મુદ્દા

• આંકડા આધારિત પ્રશ્નો માટે નિકાસ-આયાતના ક્ષેત્ર અને દેશો યાદ રાખવા.
• સેક્ટરલ ટ્રેન્ડ્સ — ફાર્મા, ઇલેક્ટ્રિકલ, લેધર, ફૂટવેર.
• આર્થિક નીતિ અને વૈશ્વિક વેપાર UPSC GS3 માટે case study તરીકે ઉપયોગી.

---